Đời sống an lạc là đời sống tinh thần hoàn hảo, cuộc sống thỏa mãn hoàn toàn. Để giải quyết hai vấn đề nan giải của đời sống bên trong và bên ngoài, Đức Phật đã chỉ ra hai yếu tố bên trong sẵn có ở mỗi con người, ai cũng có. Đó là một yếu tố thuộc về cái đầu và một yếu tố nằm tại côn tim.

Yếu tố thuộc về cái đầu là gì? Có bao giờ quý vị tự hỏi, "cái gì" chỉ dẫn mình siêng năng, lao động, làm việc và hoạt động hàng ngày như ăn uống, ngủ nghỉ...? Đó chính là sự thấy biết hay khả năng nhận thức vô nhiễm đối với các quan điểm sống.

Anh thấy, biết thế nào mà lại đi nấu cơm ăn, may quần áo mặc hay chọn một nghề sinh sống? Anh thấy, biết thế nào mà tới trường học? Hay anh thấy, biết làm sao mà lại đi cướp của giết người, lừa đảo, chửi mắng, cãi cọ, bực tức, ghen ghét, ích kỷ... với người ta? Và anh thấy, biết thế nào mà lại mở rộng tâm để yêu thương? Như vậy, gốc rễ chính là sự thấy biết. Nếu không có sự thấy biết và phát triển nhận thức thì mọi hoạt động của con người không thể xảy ra. Đó là yếu tố căn bản để mọi người có thể làm việc, sinh sống và tồn tại với danh nghĩa một con người.

Sự thấy biết ở tình trạng nào thì được gọi là người thông minh, người an lạc? Tình trạng nào là người đang điên đảo hay không hạnh phúc? Yếu tố thứ hai nằm tại con tim sẽ giải mã điều ấy. Nhờ yếu tố thứ hai mà con người trở nên đẹp, lộng lẫy và hấp dẫn hơn, vì nó giúp tình trạng của sự thấy biết được ổn định. Cho nên, yếu tố thứ hai chính là tình yêu hay tình thương rất quan trọng và tác động trực tiếp đến yếu tố thứ nhất.

Tùy vào tính chất của sự thấy biết và tình yêu, nó sẽ giải mãi cho mình biết mình là ai. Nếu nắm vững hai yếu tố bên trong, sẽ giải quyết được vấn đề nan giải bên ngoài như có nhà cửa, công ăn việc làm, mối quan hệ đoàn kết thương yêu, nương tựa vào nhau.

Trích tác phẩm "Ta Là Ai" - Duy Tuệ